Wstęp

Strategiczna Karta Wyników jest narzędziem do przekształcenia wizji i strategii organizacji w zestaw indywidualnych celów i wskaźników, zrozumiałych dla pracowników na wszystkich szczeblach organizacji oraz do monitorowania etapów realizacji rozpisanej w ten sposób strategii.

 

Najważniejsze korzyści:

• opisanie strategii przedsiębiorstwa zrozumiałym językiem mierników realizacji i wskazanie odpowiedzialności za realizację strategii na wszystkich poziomach organizacji,
• uświadomienie pracownikom wpływu realizowanych przez nich zadań na realizację celów strategicznych,
• wprowadzenie mechanizmu kompleksowego zarządzania efektywnością działania organizacji i zbudowanie nowoczesnego systemu oceny i motywowania pracowników powiązanego z postępami w osiąganiu celów.

 

Czym jest Strategiczna Karta Wyników?

Balanced Scorecard (BSC) jest instrumentem przekształcenia planów strategicznych organizacji w indywidualne cele dla pracowników na wszystkich szczeblach organizacji.

 

Poprzez planowanie strategiczne kierownictwo przekłada misję i wizję działalności przedsiębiorstwa na cele do osiągnięcia i plan działań w kilkuletnim okresie. Tak sformułowany plan strategiczny zakreśla ramy działania dla całej organizacji w długim okresie, ale nie zapewnia przełożenia celów długofalowych na bieżącą działalność operacyjną. W efekcie poszczególni pracownicy i całe jednostki organizacyjne w trakcie realizacji codziennych zadań tracą z oczu cele, do których dąży przedsiębiorstwo.

 

Pracownicy nie widzą związku pomiędzy wykonywaną pracą i jej wpływem na cele strategiczne przedsiębiorstwa. Brak świadomości może wynikać z niewystarczającej znajomości celów strategicznych, ale też – co bardziej prawdopodobne – z trudności w przełożeniu celów strategicznych na konkretne działania.

 

Rozwiązaniem problemu może być zastosowanie metodyki Balanced Scorecard, która tłumaczy strategię przedsiębiorstwa na indywidualne cele, zrozumiałe dla każdego pracownika. Cele, określone za pomocą obiektywnych; finansowych i pozafinansowych wskaźników, umożliwiają jednoznaczne przypisanie odpowiedzialności za zadania do poszczególnych jednostek organizacyjnych i pracowników. Dzięki temu łatwiejsze staje się mierzenie postępów w realizacji planów strategicznych i kontrola efektywności działania całego przedsiębiorstwa.

 

W BSC postępy w realizacji celów są rozpatrywane w czterech perspektywach. 

 

W przeciwieństwie do tradycyjnie stosowanego – wyłącznie finansowego – podejścia, w BSC postępy w realizacji celów strategicznych są rozpatrywane w czterech perspektywach:

• finansowej,  realizującej wymagania inwestorów,
• klienckiej, realizującej wymagania klientów,
• procesów wewnętrznych, która realizuje te procesy tak, by usatysfakcjonować inwestorów i klientów,
• wzrostu i rozwoju, która  podtrzymuje i rozwija gotowość do innowacji i zmian.

Możliwe jest również uwzględnienie innych, charakterystycznych dla przedsiębiorstwa, perspektyw. Całościowe podejście, w którym cele dla poszczególnych obszarów działalności nawzajem się równoważą, pozwala na kompleksowe zarządzanie dążeniem przedsiębiorstwa do realizacji planów strategicznych.
Każda jednostka w organizacji posiada swoją kartę wyników.

 

Dla każdej perspektywy definiuje się szczegółowe cele i określa miary ich realizacji. Zapisuje się je w postaci karty wyników. Kształtowanie się wartości wskaźników w czasie odzwierciedla zmiany w poszczególnych jednostkach i całej organizacji. Cele i ich miary z poszczególnych perspektyw są ze sobą powiązane, a występujące pomiędzy nimi związki przyczynowo-skutkowe analizuje się przy użyciu tzw. map strategii, charakterystycznych dla metodyki BSC.

 

Każda jednostka w organizacji posiada własną kartę wyników odzwierciedlającą efekty jej działań. Karty dla poszczególnych jednostek tworzą swoistą hierarchię celów i miar. Utworzenie pełnego zestawu kart wyników dla całego przedsiębiorstwa wymaga zgromadzenia dużej ilości informacji z różnych obszarów działalności. Dane te pochodzą najczęściej z wielu źródeł – zarówno wewnętrznych (np. system finansowy lub kadrowy), jak i zewnętrznych – a od ich jakości i aktualności zależy przydatność zastosowanego rozwiązania BSC.

 

Strategiczna Karta Wyników w InForum

W praktyce efektywne kontrolowanie realizacji celów strategicznych przedsiębiorstwa za pomocą BSC jest niemożliwe bez wykorzystania dedykowanego rozwiązania informatycznego. Śledzenie i analizowanie zmian wartości dziesiątek miar dla dziesiątek kart wyników, zapewnienie spójności danych i dokumentów, nadzorowanie gromadzenia i wprowadzania danych przez pracowników oraz prawidłowe dystrybuowanie informacji wymagają zbyt dużych nakładów czasu i wysiłku organizacyjnego, by wykonywać je ręcznie.

 

InForum w pełni wspiera stosowanie metodyki BSC i zapewnia niezbędną automatyzację pracy. InForum BI ułatwia budowanie i wprowadzanie w życie strategii przedsiębiorstwa w oparciu o analizę karty wyników. Dzięki zarządzaniu zbieraniem danych, automatycznemu przetwarzaniu i śledzeniu zmian oraz powiadomieniom o przekroczeniu krytycznych wartości wskaźników, przedsiębiorstwo zyskuje efektywne narzędzie do bieżącego kontrolowania realizacji swoich celów strategicznych. Zastosowanie w InForum hurtowni danych zapewnia spójność i bezpieczeństwo gromadzonych informacji i umożliwia porównywanie danych z dowolnych okresów.

 

Najważniejsze cechy rozwiązania InForum dla strategicznej karty wyników:

• kaskadowanie kart wyników – InForum BI pozwala sprawnie zarządzać strukturą kart wyników dla wszystkich jednostek organizacyjnych,
• zarządzanie inicjatywami – InForum BI umożliwia definiowanie i kontrolowanie projektów, których realizacja przyczynia się do wypełniania celów strategicznych przedsiębiorstwa,
• łatwe budowanie i modyfikacja – InForum BI zapewnia mechanizmy do łatwego i szybkiego budowania i modyfikowania perspektyw, kart wyników, celów i miar,
• zarządzanie zbieraniem danych – InForum BI automatycznie przypomina pracownikom o obowiązku aktualizacji wartości miar.

Wartości najważniejszych wskaźników BSC są prezentowane menedżerom w przystępny sposób za pomocą kokpitów menedżerskich.

 

Warunki i możliwości zastosowania BSC

Aby z sukcesem zastosować metodykę BSC w przedsiębiorstwie niezbędna jest inicjatywa i pełne poparcie najwyższego kierownictwa. Poprawne wdrożenie BSC rozwiązuje wiele problemów przedsiębiorstw, ale wymaga to zmiany sposobu myślenia wszystkich pracowników. Jest to duża zmiana organizacyjna, do której przedsiębiorstwo musi się dobrze przygotować i która powiedzie się, jeżeli będzie konsekwentnie wspierana przez Zarząd.